Beyaz Alev

Trekking ayakkabısı seçimi, doğaya gönül veren herkesin sahaya çıkmadan bilmesi gereken kritik meseledir.

Şehirde bastığımız düz asfaltın aksine; dağ ve kayalık geçişlerinin bol olduğu arazi ortamı burada daha çok önem kazanır. Çünkü doğada atılan ilk sağlam adım ayakla başlar.

Yıllar içinde doğada öğrendiğim en temel gerçek; En pahalı olan değil, sizin anatominize ve rotanıza uygun olanı iyidir.

Trekking Ayakkabısı Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Trekking ayakkabısı seçimi yaparken öncelikle amacınızı belirleyin. Ayakkabı satın alırken kendinize şu soruyu sormalısınız;

“Ben en çok nerede yürüyeceğim?”

Kullanım alanı ve rota tipi günübirlik mi, yoksa Dağ Yürüyüşü mü?

Günübirlik Yürüyüşler (Hiking): Orman yolları veya hafif patikalarda yürüyorsanız, esnek tabanlı ve hafif outdoor ayakkabılar veya düşük bilekli modeller yeterli olacaktır.

Zorlu Patikalar ve Sırt Çantalı Yürüyüşler (Trekking): Sırtınızda ağır bir çanta varsa ve engebeli arazide saatlerce yürüyecekseniz, bileği kavrayan orta-yüksek bilekli modelleri tercih etmelisiniz.

Ekip Halinde Doğa yürüyüşünün Kuralları başlıklı yazımda da bu konuda kapsamlı bilgiler okuyacaksınız.

Trekking Ayakkabısı ve Hiking Ayakkabısı Farkı Nedir?

Yüksek irtifa teknik dağcılık amaçlı (Mountaineering) kullanım için durum biraz farklıdır. Kar buz kulvarlarında sert tabanlı, krampon uyumlu ve yüksek korumalı hakiki dağcılık botlarına yönelmeniz gerekir.

Bu botlara krampon takılır. Asıl dikkat etmeniz gereken yarı veya tam otomatik krampon mu kullanacağınıza karar vermektir.

Eğer yarı otomatik krampon uyumlu dağcılık botu alırsanız, ileride tam otomatik krampon takamazsınız ve tekrarlayan masrafınız olur. Ne yapacağınıza göre seçim yaparak karar vermelisiniz.

Trekking Ayakkabısı Alırken Yapılan En Büyük Hatalar

Yeni başlayan bazı arkadaşlar trekking ayakkabısı seçimi yaparken bazı kritik hatalarda bulunur. Buna aşağıda daha detaylı değineceğim, ama bu başlık altında konuyu özetleyeyim;

Outdoor mağazalarında sanki şehirde giyeceği düğün ayakkabısı alır gibi renk uyumu, görsel estetik ve şıklık gibi detaylara önem vermekte.

Satıcıya su geçirmezlik sorup rahat diye bilekliksiz modellere bakılmakta. Bence o bileklikten kar ve çamur girdikten sonra zaten anlamı kalmıyor.

Şartlarınız uygunsa mağaza ortamında deneyerek almalısınız. Deneyip ayak uyumu ve kalıbını gördüyseniz, aynı ayakkabıyı sonra internetten uyguna bulursanız yine oradan alabilirsiniz.

Trekking Ayakkabısı Bilekli mi Bileksiz mi Olmalı?

Doğa yürüyüşünün faydaları saymakla bitmez, fakat ayak bileğinin burkulması en tatsız durumlardan biridir. Yüksek bilekli trekking botları, bileğinizi zırh gibi sararak burkulma riskini azaltır.

Düz engebesiz yollarda alçak bilek hareket özgürlüğü sağlarken; kayalık ve dağlık arazide yüksek bilek koruması önemlidir. Kendinizi alıştırdığınızda benim gibi yaz ayları şehirde bile giyebilirsiniz.

Trekking Ayakkabısı Tabanı Nasıl Olmalı? (Vibram Nedir?)

Bir trekking ayakkabısının kalbi tabanında atar. Taban konusunda dikkat etmeniz gereken iki ana unsur vardır..

Taban Sertliği

Ayakkabının tabanı elinizle kolayca bükülüyorsa, bastığınız her sivri kayayı ve taşı ayağınızın altında hissedersiniz. Zorlu zeminler için esnemeyen, sert tabanlı modeller daha iyidir.

Kavrama (Grip – Vibram Teknolojisi):

Islak yaş kayada, çamurda veya kaygan toprakta tutunma sağlayabilmek için dişli ve özel kauçuk bileşimli dış tabanlar (örneğin Vibram) tercih edilmeli. Derin diş yapısı zeminle olan teması güçlendirir.

Su Geçirmezlik ve Nefes Alabilirlik (Gore-Tex vb.)

Gore-Tex, E-Vent gibi membranlar dışarıdan suyun girmesini engellerken, içerideki teri buhar şeklinde dışarı atar. Ancak yukarıda bahsettiğim gibi, bileklikli olan modellere yönelmeniz gerek.

Deri / Sentetik Dengesi önemlidir.

Tam (gerçek) deri botlar çok daha dayanıklıdır, su yalıtımı yüksektir , uzun yıllar kullanılır. Ancak sentetik modellere göre ağırdır. Sentetik botlar hafiflik ve hızlı kuruma avantajı sunar.

Trekking Ayakkabısı Kaç Numara Alınmalı?

• Denemeyi mutlaka mağazada kalın outdoor çoraplarıyla yapın.
• Trekking yaparken ayaklar zamanla şişer, kalıba göre yarım veya 1 numara büyük alın. (bunu satıcı ile teyit edin)
• Mağazada denerken bağcıkları iyice sıkın, parmak uçlarınız botun önüne temas etmemeli.
• İnişlerde parmaklarınızın botun burnuna vurmaması gerekir, yoksa tırnak sağlığını bozar. Ancak Türkiye mağazalarında eğimli rampa olmadığı için test edemezsiniz.

Hatalı ayakkabı almamak ve yanlış kullanmamak için ince eleyip sık dokuyun. Ben, geçmişteki hatalarım yüzünden 10 yıldır ayak tırnağı biçimsizliği yaşıyorum ve yıllardır kronik şekilde devam ediyor. Bu yüzden Doğru Ekipman Seçimi her zaman ileriye yönelik sağlıklı yatırımdır.

Trekking Yürüyüşlerinde Ayak Sağlığını Koruma

• Yürüyüşe çıkmadan önce ayak tırnaklarınızı kesin.
• Yokuş yukarı çıkarken bilek bağcıklarını bir tık gevşeterek bileğinize hareket esnekliği sağlayın.
• Yokuş aşağı inerken bağcıkları ve bilek boğazını iyice sıkın ki ayağınız öne kayıp parmaklarınız botun burnuna vurmasın.
• Uzun molalarda botlarınızı ve çoraplarınızı çıkarıp ayağınızı havalandırın.
• Eğer ayaklarınız şişerse, bahar ve yaz ayları (varsa) dereye sokmak inanılmaz rahatlatacaktır.
• Ben kış şartlarında pudra veya vazelin kullanırım.

Yeni Alınan Trekking Botu Nasıl Alıştırılır? (Break-in)

Yeni aldığınız bir trekking botunu kutusundan çıkarıp ertesi gün 15 kilometrelik zorlu bir rotada giymeyin. Önce şehirde kısa yürüyüşler yaparak botunuzu mutlaka alıştırın (break-in süreci)

Bunu yaparken sadece düz yolda yürümeyin. Oturduğunuz binanın merdivenlerini kullanarak yukarı aşağı birkaç kere mekik dokuyun. Bu hamle baskı yapacak ve ayak yan kalıplarının ne kadar iyi oturup oturmadığını size gösterecek.

Doğru ayakkabı; sizi hedefinize ulaştıran en sessiz yoldaşınızdır. Bastığınız yer sağlam, rotanız açık olsun.

Not:

Kamp hayatından doğa yürüyüşleri ve dağcılığın tehlikesine kadar tüm özgün saha içeriklerimi okumak için, Beyaz Alev sitesinin Outdoor Rehberi kategorisini ziyaret edebilirsiniz.