Beyaz Alev

Kış kampında çoğu kişi tek bir soruyla başlar işe: “Çadır yeter mi, yoksa kar barınağı mı kurmalıyım?” İglo ve kar mağarası, çadıra göre çok daha fazla emek, zaman ve tecrübe ister. Ama doğru şartlarda kurulduğunda, hiçbir çadırın veremeyeceği sıcaklık ve sessizliği sunar.

Bu yazıda iglo ve kar mağarası yapımının gerçekte ne kadar zor olduğunu, hangi durumlarda mantıklı olduğunu ve saha tecrübemden çıkardığım noktaları anlatmak istiyorum.

İglo Yapmak Zor mu?

Evet, sandığınızdan zor ama şartlara bağlı. Basit tek kişilik, kubbe formunda iglo iyi havada tecrübeli iki kişiyle yarım günde tamamlanabilir.

Ama işin içine mutfak bölümü, oturma kısmı, birden fazla kişinin yatacağı geniş kubbe ve doğru çapraz havalandırma sistemi girdiğinde, bu birkaç günü bulabilir.

Kış dağcılığı eğitimlerinde iglo yapımı genellikle hayatta kalma becerisi olarak öğretilir. Amaç, fırtınada mahsur kalınca kendini kurtarabilmek.

Fakat kısa süreli kamp hayatı ya da zirve odaklı faaliyetlerde pek tercih edilmez. Çünkü enerjinizin barınak yapımına harcarsınız, faaliyete ayıracak güç kalmaz.

İglo ve Kar Mağarası İç Sıcaklığı Kaç Derece Olur?

İçeride durağan hava, dışarıya göre çok daha ılıman kalır. Rüzgâr sesi kesilir, çadırın tentesini döven fırtına gürültüsü olmaz. Özellikle uzun süre aynı noktada kalmanız gereken faaliyetlerde ciddi konfor farkı yaratır.

İglo Yapımında Havalandırma

İglo yapımında en hayati detay havalandırma. Kapalı kar kütlesinin içinde nefes alıp vermek, pişirme yapmak, nem ve karbonmonoksit demek. Usta elden çıkan çapraz havalandırma sistemi bu sorunu ortadan kaldırır.

Genellikle tepe noktasına küçük delik açılır, giriş kısmı hava akımı sağlayacak şekilde tasarlanır.

Kar Mağarası Nasıl Yapılır? Riskleri ve Püf Noktaları Nelerdir?

İglo’ya göre kar mağarası kazmak bazen daha pratik. yeterince kar birikintisi bulduğunuzda rahat olur. Ama burada dikkat edilmesi gereken çökme riski.

Kar mağarası kazarken tavan kalınlığını fazla inceltmemeli, giriş kısmını yatak seviyesinden daha alçak olmalı. Çünkü soğuk hava aşağıda birikir, sıcak hava içeride kalır.

Üstelik taze yağmış, henüz oturmamış ham kardan veya sulanıp balçık haline gelmiş kardan ne iglo olur ne de kar mağarası.

İglo yapacaksanız karın demini alıp kalıp halinde küp küp kesilmeye uygun olması gerekir. Kar mağarası yapılacak ise, tavanı çökmeyecek, kazıldığında tünel olacak sertlikte kar kütlesi bulmalısınız.

Ayrıca böyle bir deneyimde kürek ve kazmanızı mutlaka içeride yanınıza alın. Tavan çöker veya giriş kapanırsa dışarı kazmak gerekir.

Kişisel Saha Deneyimim

İglo tecrübem askerlik dönemime dayanıyor. 8 ay + 10 gün üs bölgesinde çadırda yaşadık. Bunun yaklaşık 2 ayı karda geçti.

Nereye baksam beyaz kar görmekten artık psikolojim bozulmuştu. Çünkü düşünün, İstanbul’ da yaşayan bir inan yılda belki en fazla 2 gün kar görüyor.

Zor geceler oldu, itiraf edeyim. Ama bugün geriye dönüp baksam kesinlikle tereddüt etmeden tekrar yaşamak isterim.

O dönemden sonra da köy hayatında yine birkaç gecemi iglo içinde geçirdim. Bugün Anadolu’da yoğun kar yağdığında köyün gençleri zaman geçirmek için yapar ve sık sık ana haber bültenlerinde görürsünüz.

Yani aslında, İglo ya da kar mağarası yapmak sadece barınak tekniği değil, zamana karşı sabır ve disiplin işi.

Acele ettiğinizde ya duvar çöker, ya havalandırmayı atlarsınız, ya da yarım kalmış kubbenin altında üşüyerek sabahlarsınız.

İglo mu, Kar Mağarası mı, Çadır mı: Hangi Durumda Hangisi Tercih Edilmeli?

Kısa süreli, zirve odaklı bir kamp planlıyorsanız ve enerjinizi tırmanışa saklamanız gerekiyorsa, iglo yapımı muhtemelen size zaman ve güç kaybettirecek.

Birkaç gün aynı noktada kalacaksanız, fırtına riski yüksekse ve uzun süre mahsur kalma ihtimaliniz varsa, grup halinde hareket ediyor ve barınak yapımı için yeterli kişi ve zamanınız varsa yapılır.

Yani anlayacağınız, iglo kış dağcılığının en zahmetli ama en tatmin edici becerilerinden biri. Elinizle kardan bir barınak çıkarıp içinde ısınabilmek, doğayla kurduğunuz mücadelenin en güzel hali.

Eskimolar için de, coğrafya sebebiyle sıradan bir yaşam biçimi. Düşünüyorum da, keşke Rusya’nın kuzeyinde veya kutuplara yakın ülkelerden birinde yaşasaydım. Hayalim, ahşap evimin bahçesinde bir iglo ve çoğu geceyi içinde geçirmek.

Doğada Acil Durumda Ne Yapmalı?

Herkes iglo yapamaz, kar mağarası ile de uğraşacak enerji olamayabilir. Önemli olan sığınaktır. Yapacağınız en basit şey; Elinizdeki imkanlar ile mümkün olduğunca derin çukur kazmak olmalı. Çıkan kar kütlesini de yanlara duvar örüp derinliği artırın.

Burada amaç rüzgarın etki alanından çıkmak. Bunu mümkün olduğu kadar hızlı yapmalısınız ama çabuk bitirme telaşıyla asla terlememeye özen gösterin.

Bu ter soğur ve rüzgarla doğrudan temasa girerse hipotermi kaçınılmaz olur. Çünkü o sırada karşı koyamayacağınız bir uyku bastıracak ki, bu tatlı uyku ahirete götürür.

Eğer yanınızda biri varsa birbirinizi sürekli uyanık tutun, tek başınızaysanız parmaklarınızı oynatın, zihninizi çalıştıracak şeyler düşünün ve asla gözünüzü kapatmayın.

Zemine mutlaka bir yalıtım malzemesi serin. Yoka çantanızı boşaltıp bacaklarınızı içine sokun. Üstünüze de dış katman ceketinizi giyin.

Bu makaleden sonra Kam çadırı seçimi hakkına yazımı incelemeniz ve Outdoor Rehberi kategorisinde diğer yazılara göz atmanızı öneririm.

Yazar Notu: Burada yer alan bilgiler kişisel saha deneyimi içerir. Bir TDF eğitmeni değilim. Hayati bilgileri mutlaka Türkiye Dağcılık Federasyonu onaylı kulüplerden almayı unutmayın.